کرسی علمی – ترویجی

عنوان کرسی : دوگانه مرجعیت سیاسی و مشروعیت سیاسی ؛ تاملی بر امکان تفسیری هنجاری از مفهوم «جمهوری اسلامی»

با همکاری دبیرخانه همایش ملی علامه مصباح یزدی (ره) و دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم (دانشکده علوم قرآنی ملایر )

ارائه دهنده : دکتر مصطفی زالی

ناقد اول : دکتر حسنعلی نوروزی آزارکی

ناقد دوم : دکتر حسین مقدس

مدیر جلسه : دکتر جواد کارخانه

زمان : دوشنبه 24 آبان ماه 1400 ساعت 10 صبح

چکیده

از منازعات مهم برآمده از مفهوم جمهوری اسلامی ، تبیین ترکیب «جمهوری اسلامی»و پرسش از هنجاری بودن جمهوری در این ترکیب است ؛ استاد مصباح یزدی در پاسخ به این پرسش ، تنها اسلام را امری هنجاری و منبع مشروعیت دانسته و جمهوری را شرط واقعی تحقق حکومت حاکم منصوب خدا می داند . از این رو در این ترکیب اسلام یک مفهوم هنجاری و جمهوری شرطی ناظر به واقعیت است . این مقاله با جستار از معنای هنجاری مشروعیت و واکاوی استدلال استاد مصباح یزدی در انحصار مشروعیت به مشروعیت انتصابی و با بازبینی مفروضات آن ، نشان می دهد که می توان براساس همین مبانی ، نظریه ترکیبی مشروعیت را نیز استنتاج نمود . چرا که ایشان کارکرد مشروعیت را در خلق مرجعیت سیاسی منحصر می کند در حالیکه مطابق دریافتی دیگر ، کارکرد مشروعیت ، انتقال مرجعیت سیاسی از یک منبع اولیه به یک منبع ثانویه است . با لحاظ این دریافت از مشروعیت ، رضایت عمومی بدون تبدیل شدن به منشا خلق مرجعیت سیاسی به یکی از شروط مشروعیت تبدیل می شود .

کلید واژگان : مشروعیت سیاسی ، مرجعیت سیاسی ، مقبولیت ، مشروعیت الهی ، مشروعیت مردمی