کرسی علمی – ترویجی

عنوان کرسی : بررسی تحلیلی کتاب معرفی توصیفی تفاسیر روایی معروف شیعه

معاونت پژوهشی دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم (دانشکده علوم قرآنی آمل )

ارائه دهنده : دکتر محمود ابوترابی

ناقد اول : دکتر سید عبداله اصفهانی

ناقد دوم : دکتر حسین مقدس

دبیر علمی جلسه : دکتر سیده فاطمه سلیمی

زمان : سه شنبه 22 آذرماه 1401 ساعت 10 الی 12

چکیده

کتاب البرهان فی تفسیر القرآن تالیف محدث بزرگ سید هاشم بحرانی ، دایره المعارفی از روایات تفسیری است . تفسیر قرآن علم کشف مراد حق تعالی است که به دو روش کلان عقلی و نقلی قابل ارائه است . روش نقلی نیز خود به دو شیوه قرآن به قرآن و قرآن به روایات قابل عرضه است . مقاله حاضر با روش تحلیلی – توصیفی ، در صدد پاسخ دادن به این پرسش است که مبانی ، اصول و روش مورد توجه در گزینش روایات تفسیر البرهان و نقطه های قوت یا ضعف آن و دیدگاه های مهم این عالم بزرگ شیعی در مسائل برجسته چیست ؟ یافته های تحقیق نشان می دهد که مولف تفسیر البرهان بنا بر روش اخباری خود مبنی بر موثق دانستن روایات به اعتبار مروی بودن در جوامع حدیثی و نگاه حکایت گری روایات به شان و منزلت ولایی اهل بیت ، در بیشتر موارد به اظهار وضعیت کمی احادیث در موضوعات خاص پرداخته اند و بسیار کم به بعد کیفی و تحلیل درونی رغبت نشان داده اند . بدین سبب ، در خصوص دسته ای از روایات به سند و تعدد طرق نقل آن ها توجه و به اوصاف سندی همچون حسن یا تواتر جهت اعتبار و توثیق روایات پرداخته و در مورد دسته ای از روایات ، به لحاظ محتوا و وجود تعارض بین آن ها ، به جمع دلالی مختصر اکتفا کرده اند .

کلید واژگان : سید هاشم بحرانی ، تفسیر البرهان ، روش تحلیل ، تفسیر ، روایات تفسیری